Vì Nghĩa Vì Tình (Hồ Biểu Chánh)

https://thuviensach.vn

www.hobieuchanh.com

Vì nghƭa vì tình 1 www.hobieuchanh.com

1

Vì Nghƭa Vì Tình

+ӗ BiӇu Chánh

I

CON THѪ LÌA MҼ

*ҫn hӃt nӱa canh năm, hѭӟng ÿông sao mai ÿã ló mӑc. Bҫu trӡi rӵc sáng, nên chӛ ÿen ÿen, chӛ ÿӓ ÿӓ; mһt cӓ gӝi sѭѫng nên khoҧnh ѭӟt ѭӟt, khoҧnh khô khô.

Có mӝt ngѭӡi ÿàn ông, tuәi trên bӕn mѭѫi, ӣ phía dѭӟi trѭӡng ÿua ngӵa cNJ Sài Gòn, theo ÿѭӡng quҧn hҥt lҫm lNJi ÿi riӃt lên xóm Chí Hoà, hai tay có ôm mӝt ÿӭa con nít chӯng năm, sáu tuәi.

0ҩy nhà ӣ dӑc theo hai bên lӝ còn ngӫ, nên cҧnh vұt im lìm, duy có mӝt cӛ xe bò chӣ rau, cҧi, khoai, ÿұu ӣ trên miӋt Bà Quҽo thӫng thҷng ÿi xuӕng, cһp bò na nҫn, lӗng ÿèn leo heo, bánh xe kêu lét két. Khi ngѭӡi vӟi xe bò gҫn gһp nhau thì ÿӭa con nít vùng khóc lên. Ngѭӡi bӗng nó, nҥt nhӓ nhӓ rҵng: “Nín ÿi nà, khӕc giӕng gì” rӗi bét vô lӅ ÿѭӡng mà ÿi; ngѭӡi ÿánh xe mҳc ngӫ gөc nên không nghe thҩy chi hӃt.

Ngѭӡi bӗng ÿӭa nhӓ ÿi ÿӃn xóm Chí Hoà rӗi quҽo vô mӝt cái bӡ nhӓ bên phía tay trái. Bӡ quanh co mà lҥi tӕi mò, dѭӟi chѫn ngӑn cӓ ÿѭa ngӑn lúp xúp, trên ÿҫu cây giao nhành bít chӏt, cҧnh coi hiӇm lҳm, nӃu ai không quen thuӝc thì trong lúc ban ÿêm nhѭ vҫy ҳt nhát bѭӟc chѫn vào. Ngѭӡi nҫy tuông ngӑn cӓ mà ÿi xăng xái cNJng nhѭ ngoài ÿѭӡng trӕng, chҷng có chút chi bӧ ngӧ. Ĉi ÿѭӧc chӯng vài trăm bѭӟc thì tӟi mӝt cái nhà tranh nhӓ và thҩy cӱa vách xӏch xҥc, ngѭӡi ҩy giӣ cӱa chun vào kêu rҵng: “Mҫy a, mҫy a, dұy ÿӕt ÿèn coi nào”.

%ѭӟc vô nhà rӗi, ngѭӡi ҩy mò lҥi bӝ ván, ÿӇ ÿӭa nhӓ ngӗi xuӕng và kêu nӳa rҵng: “Mҫy a , dұy ÿӕt ÿèn lên”.

Ӣ phía trong có mӝt ngѭӡi ÿàn bà lөc tөc mò hӝp quҽt ÿӕt ÿèn rӗi bѭng ra. Chӏ ta dòm thҩy có mӝt ÿӭa con nít ngӗi khóc trên ván thì chѭng hӱng, nên ngó ngѭӡi ÿàn ông mà hӓi rҵng:

- Con cӫa ai ӣ ÿâu vұy?

- Cӫa hӑ mӟi cho tao.

- Hӑ cho mà mình lãnh vӅ làm gì?

- Lãnh vӅ nuôi, chӟ lãnh làm gì.

- Úy! Mҽ ѫi, ai mà nuôi con nít cho ÿһng?

Ĉӭa nhӓ ngó ngѭӡi ÿàn bà và ngó dӟn dác trong nhà rӗi khóc mà kêu má nӳa. Ngѭӡi ÿàn ông chúm chím cѭӡi rӗi nói vӟi ngѭӡi ÿàn bà rҵng: “Bӗng ÿi tӯ dѭӟi Sài Gòn

https://thuviensach.vn

www.hobieuchanh.com

Vì nghƭa vì tình 2 www.hobieuchanh.com

2

YӅ trên nҫy mӓi tay quá. Mҫy bӗng nó mӝt chút coi; bӗng dӛ nó rӗi tao nói chuyӋn cho mà nghe”.

Ngѭӡi ÿàn bà ÿӇ chong ÿèn trên ván rӗi xӟt bӗng ÿӭa nhӓ. Ĉӭa nhӓ càng khóc lӟn và kêu má nhһt hѫn nӳa. Ngѭӡi ÿàn bà nhìn nó và nói rҵng: “Con trai mà. Nín ÿi, khóc giӕng gì”. Ngѭӡi ÿàn bà lҥi day qua hӓi ngѭӡi ÿàn ông rҵng:

- Ĉêm nay ÿi làm miӋt nào ÿâu mà không có chi hӃt, lҥi ҹm con nít vӅ nhѭ vҫy nè?

- Ұy! Con nҫy nóng quá! Sao mҫy biӃt tao không có chi hӃt? No lҳm chӟ.

Ngѭӡi ÿàn ông thò tay và dây nӏt móc ra ba tҩm giҩy xăng rӗi bѭӟc lҥi gҫn ÿèn phành ra mà ÿӃm. Ngѭӡi ÿàn bà chөp lҩy mà coi và hӓi rҵng:

- Giҩy bҥc mҩy ÿӗng ÿây?

- Con nҫy ngu quá! Giҩy trăm mà nó không biӃt chӟ.

- Giҩy trăm hay sao. Mҽ ѫi, té ra ba tҩm ÿҩy là ba trăm. Mình làm nhà ӣ ÿâu vұy?

- Không phҧi tao làm, hӑ cho tao mà.

- Ai dҥi gì mà cho mình nhiӅu nhѭ vұy? Ĉâu mình nói thiӋt cho tôi nghe mӝt chút mà.

Ngѭӡi ÿàn ông mӟi leo lên ván mà ngӗi, thò tay bѭng chong ÿèn ÿӇ xích tӟi. Ngѭӡi ÿàn bà muӕn nghe câu chuyӋn mà bӏ ÿӭa nhӓ bӗng trên tay nó khóc hoài, làm cӵc lòng quá, chӏ ta giұn mӟi ÿem nó ÿӇ nҵm trên cái võng rӗi trӣ lҥi hӓi ngѭӡi ÿàn ông nӳa Uҵng:

- ChuyӋn sao ÿâu mình nói cho tôi nghe mӝt chút. Còn thҵng nhӓ ÿó ӣ ÿâu vұy?

- ChuyӋn kǤ lҳm. Ĉêm nay tao ÿi, tao tѭӣng bӏ rӗi, té ra khӓi hҥi mà lҥi may quá. +ӗi 12 giӡ khuya, tao ghé rình cái nhà lҫu ӣ ÿѭӡng Thuұn KiӅu. Tao biӃt nhà ҩy là ngѭӡi ViӋt nên tao không sӧ. Tao ÿӭng ngoài cӱa sә mà rình hѫn mӝt giӡ ÿӗng hӗ, trong nhà Wӕi mò mà lҥi vҳng teo. Tao chҳc hӑ ngӫ mê tao mӟi cҥy cӱa sә. “Ĉ.m.”, không dè cӱa Vә ÿó ngay bӝ ván, lҥi có mӝt ngѭӡi nҵm ÿó nӳa chӟ! Tao nhát nhát, sӧ chung vô ÿӝng ván hӑ hay. Tao muӕn bӓ mà ÿi làm chӛ khác, ngһt cӱa ÿã phá rӗi, bӓ thì uәng lҳm, mà trӡi lҥi gҫn sáng, ÿi làm chӛ nào nӳa cho ÿѭӧc. Tao ÿӭng rình hoài, ÿӃn gҫn ba giӡ tao Pӟi lén chun vô. Tao bò trên ván nhҽ nhҽ, không dè ngѭӡi nҵm ÿó …