Buông Xả Phiền Não (Thích Thánh Nghiêm)

https://thuviensach.vn

MỤC LỤC

LỜI NÓI ĐẦU

Bài thứ nhất: DIỆU PHÁP QUẢN LÝ TINH THẦN

Bài thứ hai: THAM

Bài thứ ba: SÂN

Bài thứ tư: SI

Bài thứ năm : MẠN

Bài thứ sáu : NGHI

https://thuviensach.vn

LỜI NÓI ĐẦU

Hạnh phú c là điều ai cũ ng ước m u ốn. Chú ng ta thường nói hạnh phú c là “tìm kiếm ” hoặc “giành lấy ”. Hạnh phú c giống như tấm bằng khen treo trên tường, cần phải trải qu a m ột lần cạnh tranh v à phấn đấu thì m ới đạt được. Su y nghĩ này rất phổ biến, khiến nhiều người cho rằng hạnh phú c là những thứ ở ngoài thân tâm m ình. Nhưng bạn phải trải qu a kinh nghiệm này , khi tự m ình hài lòng thấy chiến lợi phẩm trong tay thì thấy được nỗi v ất v ả kiếm được v à dường như bạn cảm thấy m ất đi m ột thứ; bởi v ì, “hạnh phú c” là điều chú ng ta m ong đợi m ãi chưa đến.

V ì sao m ột người có thể đạt được tất cả m à v ẫn không có được hạnh phú c? Thật ra, hạnh phú c là tự m ình phải xả bỏ tự ngã v à tiêu diệt phiền não, chứ không phải đạt được những thứ nào bên ngoài. Trong qu y ển sách này , Hoà thượng Thánh Nghiêm nói cho chú ng ta biết hạnh phú c chân thật thì không cần dựa v ào bất kỳ người, sự v ật nào bên ngoài, cũ ng không phải xu ất phát từ tình cảm v à cảm giác hu y ễn hóa v ô thường m à là trạng thái tâm v u i v ẻ, bình an. V ì thế, chú ng ta cần thấy rõ phiền não, m ạnh dạn v ận dụng phương pháp hóa giải, đối trị phiền não, cu ối cù ng là bu ông xả phiền não hoàn toàn, chính là tìm được hạnh phú c trong tầm tay .

Trong phần thứ nhất, Hoà thượng Thánh Nghiêm lu ận bàn v ề ngu ồn gốc của phiền não. Ngài chỉ ra ba loại “tình” khác nhau là: tâm lý , tình cảm v à tinh thần; đồng thời nhấn m ạnh bất cứ điều gì xu ng đột v à khó xử, không có cách giải qu y ết trọn v ẹn đều là phiền não. Từ phần thứ hai đến phần thứ sáu trong sách, ngài phân tích, thảo lu ận kỹ năm loại phiền não - tham , sân, si, m ạn, nghi - lu ôn làm tổn thương chú ng ta, cũ ng chính là năm độc m à Đức Phật đã nói v à cu ng cấp phương pháp qu ản lý , giải qu y ết v ấn đề.

Hoà thượng tài giỏi chỉ nói v ài câu ngắn gọn, nếu nói theo qu an niệm của người bình thường thì không dễ gì thực hành tốt. Như nói thế

https://thuviensach.vn

nào là tham ? Hoà thượng trả lời: “Có được thứ m ình cần không gọi là tham , m ình không cần m à còn m u ốn có thêm m ới gọi là tham ”. Khi giải thích làm thế nào để đối trị sân thì Hoà thượng nói: “Nhẫn không phải nu ốt giận chịu ấm ức m à là khắc phục tính hiếu thắng của m ình, không nên phản ứng lập tức”.

Phiền não tu y có trăm nghìn loại, nhưng nó giống như m ọi thức trên đời, chỉ tồn tại tạm thời. Khi tinh thần bất an, chỉ cần khéo dù ng m ột phương pháp thì hóa giải được, cu ối cù ng thì bu ông xả chấp trước, làm cho tâm trở v ề bản tính thanh tịnh, hồn nhiên. Lú c đó, hạnh phú c không tìm m à v ẫn tự đến.

https://thuviensach.vn

Bài thứ nhất: DIỆU PHÁP QUẢN LÝ TINH THẦN

Năm loại phiền não căn bản của con người là tham , sân, si, m ạn, nghi khiến tinh thần con người bất an. Làm thế nào đem Phật pháp để hóa giải phiền não tinh thần?

https://thuviensach.vn

CON NGƯỜI CÓ TÌNH CẢM THÌ CUỘC

SỐNG MỚI PHONG PHÚ?

Nhìn từ qu an điểm Phật pháp, con người là hữu tình chú ng sinh, đã là hữu tình thì tất nhiên phải có tình cảm . Phần đông trong chú ng ta đều hiểu nhưng không làm chủ được tình cảm , nên bị tình cảm chi phối gây ra đau khổ, thậm chí v ì kích động tình cảm nhất thời m à phạm sai lầm ; sau đó, có hối hận cũ ng đã m u ộn.

Nói v ề tình chí, có rất nhiều loại, nhưng có thể qu y v ề ba kiểu lớn sau :

1 . Tình cảm v à tư tưởng: V í dụ như tình cảm v à tư tưởng của nhà

triết học, nhà chính trị, người nghệ sĩ, nhà tu hành. Các tư tưởng tình cảm này thu ộc lý tính nên có ích cho m ọi người, cho thế giới v à bản thân m ình. Nếu như m ột người không có tình cảm v à tư tưởng thì sẽ thấp hèn giống như loài động v ật. 2 . Tình cảm : Tình cảm dành cho người thân, hoặc người v à sự v ật có

qu an hệ v ới m ình, do thích hoặc không thích m à sinh ra hiện tượng tình cảm . Tình cảm tu y không cao hơn tư tưởng, nhưng …